“Wat kost een architect?” is vaak de eerste vraag zodra je gaat verbouwen, een aanbouw plant of nieuwbouw overweegt. Logisch—maar er is geen één vast bedrag. Architectkosten hangen af van projecttype, complexiteit, welke fases je afneemt en het detailniveau van tekeningen en begeleiding. Op deze pagina krijg je een kosten-overzicht: hoe architecten hun prijs berekenen, welke bandbreedtes je ongeveer kunt verwachten, wat meestal inbegrepen is (en wat niet), en hoe je offertes eerlijk vergelijkt zonder dat je appels met peren vergelijkt.
Wil je het grote overzicht van architecten (wanneer inhuren, stappenplan, projectroutes)? Ga naar de Architect gids.
Wil je juist dieper in alle kostenposten duiken (super detail, tabellen, factoren, vergelijken)? Ga naar kosten architect.
Wat kost een architect gemiddeld? (eerste antwoord in bandbreedtes)
De kosten van een architect worden meestal bepaald door:
- hoeveel werk (uren/fases) je afneemt
- hoe groot en complex je project is
- welke output je nodig hebt (alleen vergunning of ook uitvoering/details)
- wel/geen bouwbegeleiding
Omdat dit een overzichtspagina is, gebruiken we bandbreedtes en logica in plaats van één “prijskaartje”. Voor project-specifieke kosten:
Tip: vraag altijd een offerte “per fase”, dan zie je meteen waar de kosten zitten en kun je gericht kiezen.
3 manieren waarop architecten rekenen (rekenmodellen)
Architecten gebruiken meestal één van deze modellen (of een combinatie). Het beste model hangt af van jouw project en hoe zeker de scope is.
1) Uurtarief (flexibel, maar let op scope)
Je betaalt per uur. Dit werkt goed bij:
- kleine opdrachten (quickscan, schets, advies)
- onzekere scope (je wilt eerst verkennen)
- aanvullende vragen tijdens een lopend traject
Belangrijk: spreek ureninschatting, output en meerwerk af. Lees verder: uurtarief architect.
2) Vaste prijs per fase (meest transparant)
Je betaalt een vast bedrag voor een fase, bijvoorbeeld:
- intake + schetsontwerp
- definitief ontwerp
- vergunningtekeningen
- uitvoeringstekeningen/details
- bouwbegeleiding
Dit is vaak prettig omdat je:
- duidelijkheid hebt over budget
- per fase kunt beslissen om door te gaan of te stoppen
- offertes beter kunt vergelijken
3) Percentage van de bouwsom (% van totale bouwkosten)
Je betaalt een percentage van de totale bouwsom. Dit komt vaker voor bij:
- grotere renovaties
- nieuwbouw
- trajecten met meer begeleiding en coördinatie
Let op: maak heel duidelijk wat je voor dat percentage krijgt (welke tekeningen, hoeveel begeleiding). Voor nieuwbouwcontext: nieuwbouw architect en architect huis bouwen.
Welke fases bepalen de kosten?
Architectkosten zijn zelden “één pakket”. Meestal betaal je voor fases. Dit zijn de fases die het prijsniveau het meest beïnvloeden:
Intake & Programma van Eisen (PvE)
De basis: wensen, randvoorwaarden, budget en planning. Goed PvE = minder wijzigingen later.
Schetsontwerp / Voorontwerp
Varianten, indelingslogica, licht, eerste richting. Vaak de fase waarin je het meeste “waarde” voelt.
Definitief ontwerp
Keuzes worden vastgezet, maatvoering klopt, ontwerp wordt uitvoerbaarder.
Tekeningen: vergunning vs uitvoering
Hier zie je vaak grote prijsverschillen tussen offertes.
- Vergunningtekeningen zijn bedoeld voor de gemeente.
- Uitvoeringstekeningen/details zijn bedoeld om echt te bouwen (en misverstanden te voorkomen).
Voor wat je precies nodig hebt: architect tekening.
Bouwbegeleiding (optioneel)
Bouwbegeleiding kost extra, maar kan veel gedoe en faalkosten voorkomen—vooral bij bestaande bouw. Voor verbouwroutes: architect verbouwing en renovatie architect.
Wat zit meestal wél in de prijs, en wat vaak niet?
Offertes lijken soms goedkoop omdat onderdelen ontbreken. Dit is een snelle checklist.
Meestal wél inbegrepen (afhankelijk van scope)
- intake + ontwerpgesprekken
- schetsontwerp en definitief ontwerp
- een afgesproken tekeningenpakket (vergunning of basis-uitvoering)
- beperkte revisierondes (bijv. 1–2)
Vaak níet inbegrepen (let hierop)
- constructeur (berekeningen voor draagconstructie)
- installatieadvies (warmtepomp/ventilatie) of EP-adviseur
- extra rondes door welstand/gemeente-aanvullingen
- extra detailtekeningen buiten scope
- uitgebreide aanbesteding/offertevergelijking aannemers
- extra bouwbezoeken of intensieve bouwbegeleiding
Wil je precies leren vergelijken op scope? Lees architect kiezen en voor bureau vs freelancer: architectenbureau kiezen.
Wat bepaalt de prijs het meest? (de 6 grootste factoren)
- Complexiteit van het project
Doorbraken, niveauverschillen, moeilijke aansluitingen en bestaande bouw maken het intensiever. - Detailniveau van tekeningen
Hoe meer details, hoe minder interpretatie op de bouw—maar ook meer uren. - Vergunning- en welstandstraject
Meer afstemming/aanpassingen = meer tijd. - Hoeveel begeleiding je afneemt
Alleen ontwerp is goedkoper dan ontwerp + begeleiding + aanbesteding. - Snelheid en planning
Spoed en strakke deadlines vragen capaciteit. - Samenwerking en coördinatie
Veel partijen (constructeur, installateur, aannemer) vragen extra afstemming.
Voor de deep-dive (alle posten, valkuilen, voorbeelden): kosten architect.
Snelle routekaart: kosten per projecttype (waar moet je klikken?)
Omdat dit de overzichtspagina is, sturen we je door naar de juiste “kosten per situatie” pagina:
Verbouwing / renovatie
Nieuwbouw
Aanbouw / uitbouw
Offertes vergelijken zonder stress (mini-checklist)
Als je 2–3 offertes hebt, vergelijk dan zo:
1) Vergelijk op fases
Welke fases zitten erin? Schets, definitief, vergunning, uitvoering, begeleiding?
2) Vergelijk op tekeningenpakket
Staat er “tekeningen” in de offerte, maar niet welke? Vraag specificatie en gebruik: architect tekening.
3) Revisierondes en meerwerk
Hoeveel rondes zijn inbegrepen? Wat is het uurtarief voor extra werk? Zie uurtarief architect.
4) Begeleiding
Hoeveel bouwbezoeken? Hoe wordt afwijking vastgelegd? Zit oplevering erbij?
5) Duidelijkheid over uitgesloten kosten
Constructeur, EP-advies, leges, extra rondes—staat het expliciet genoemd?
Zijn architectkosten aftrekbaar?
Soms wel, soms niet—dat hangt af van jouw situatie (bijvoorbeeld zakelijk gebruik, verhuur of onderneming). Voor de uitleg en aandachtspunten: kosten architect aftrekbaar.
FAQ: wat kost een architect?
1) Wat kost een architect gemiddeld voor een woningproject?
Dat hangt af van projecttype, fases en detailniveau. Gebruik deze pagina als overzicht en klik door naar kosten architect voor de volledige uitsplitsing.
2) Is een architect goedkoper als ik alleen vergunningtekeningen wil?
Vaak wel, omdat uitvoeringstekeningen en details veel extra uren vragen. Let wel op: te weinig detail kan later leiden tot meerwerk in de bouw. Check wat je nodig hebt via architect tekening.
3) Wat is goedkoper: uurtarief of vaste prijs?
Bij duidelijke scope is vaste prijs per fase vaak voorspelbaarder. Bij onzekere scope kan uurtarief handig zijn, mits je output en urenplafond afspreekt. Lees: uurtarief architect.
4) Waarom verschillen offertes zo sterk?
Meestal door verschil in scope (wel/geen uitvoeringstekeningen, wel/geen begeleiding, aantal revisies). Vergelijk met de checklist op architect kiezen.
5) Kan een architect me helpen besparen?
Ja—door slimme indeling, betere maakbaarheid, minder faalkosten en betere offertevergelijking. Vooral bij verbouwing/renovatie kan dat veel schelen: architect verbouwing.
6) Moet ik ook nog een constructeur betalen?
Bij constructieve ingrepen meestal wel (doorbraak, staal, fundering). De architect stemt dit af, maar de constructeur levert berekeningen.
7) Zijn architectkosten aftrekbaar?
Soms, afhankelijk van doel en situatie. Lees de nuances: kosten architect aftrekbaar.
Volgende stappen
- Terug naar het overzicht: Architect gids
- Wil je de volledige kosten-uitsplitsing en vergelijking? kosten architect
- Wil je prijs per projecttype? kosten architect verbouwing of kosten architect nieuwbouw
- Wil je offertes beter beoordelen? architect kiezen
